SWING BLUES - Det besta popbandet
Hentet fra "Det gikk på engelsk og norsk"
Popmusikk i Rogaland til 1975

av John Skien, Per Inge Torkelsen og Kjetil Wold
Det norske Samlaget 2001

 

 

De starta så barnestjerner og endte opp som Rogalands desidert besta popband midtveis på 1960-talet: Tony & The Swing Blues opplevde alt unntatt det stora kommersiella gjønåbruddet på nasjonale basis. Bandet står dessuden bag den fyssta singlepladå i stereo her til lands. "Madman/Out Of My Mind” va tittelen — og den kom ud i 1966 på Fontana¬etiketten. Melodien e sugande, mystiske og heilt på høyde med det besta fra udlandet på den tiå. Men dessverre, Norge va Norge. Og på sekstitalet likte ikkje norske pladekjøbarar progressive pop fra hermetikkbyen Stavanger: «Madman» fekk sju poeng i pop¬programmet «Ti i skuddet», — og forsvant ud i glemselen. — Me følte at ein del av pladene våre drukna. Me solgte ein del i Stavanger området, men ellers va det dårligt, seie Tore Haugland — kapellmester, gitarist og komponist i Swing Blues fra den spede begynnelsen på Ullandhaug i Stavanger på slutten av 1950-talet, og te opploysingå i 1972/73.

Barnastjernene
Swing Blues hadde mange variantar av dette navnet. De starta så Swing Blue Junior Band, fortsatte så Swing Blues for det blei Tony & The Swing Blues og te de gjekk tebage igjen te Swing Blues mod slutten av karrieren.

Den aller fysste udgavå besto av Eivin Dahl (trommer), Terje Olsson (vokal/gitar), Bjørn Enersen (gitar) og Tore Haugland (vokal/trekkspel). De fira va ikkje merr enn 10-11 år gamle og de gjekk samen på Ullandhaug skole i Stavanger. Sjøl om de va unge, så låg de langflade hjemma på golvet og hørrte på den nye og spennande popmusikken på Radio Lux. Akkurat sånnein musikk ville de spela. — Te då hadde eg spelt piano. Men det va ikkje tøft lenger. Så i stedet fekk eg et trekkspel av far min, seie Haugland. Og snart va The Swing Blue Junior Band i gang. De øvde hjemma hos tålmodige foreldre — og blei itte kvert jysla goe. Det gjekk i Elvis, Jerry Lee Lewis og aen pop og rock. — Me va opptatt av musikken, opptatt av å få det te å swinga.

Ti Ar gamle blei ungguttane i 1959 engasjerte te å spela i ungdomssenteret på Ocean på KNA-hotellet. De va goe — og i salen satt ein imponerte representant for impresario og direktor Max Lefko. Han såg potensialet i gjengen, og spurte om de ville komma te Oslo neste sommar og spela på Chat Noir. De svarte begeistra ja — og det endte med at de spelte der både sommaren 1960 og 1961. — Det va akkurat så å komma te udlandet. Me bodde hos slektningar — og blei vekte av telefonar fra joumalistar kver morning. Jaffal foltes det sånn. Me blei tatt bilder av, me havna i avisene og me blei anmelde så del av showet. Me følte oss så stjerner. På dagtid hadde me fri. Då gjekk me gjerna på Bislett bad — og så fekk me pengar te å kjøba oss is og brus.

Gitarvisjonar i England
 The Swing Blue Junior Band fra Stavanger blei fort favorittar i sommarshowå. De va energiske, de va goe og de va søde og sjarmerande — publikum falt for disse livlige fargeklattane fra vest så spelte forrygande popmusikk. Men de va unge. Så de måtte for all del beskyttas mod den hypnotiske effekten av bar damehud. — Me blei jagde av scenen då den litt vovede sangerinnen Karen Greer satte i gang showet sitt. De voksne va opptatt av å beskytta de sarte barnesinnå våre mod sånne inntrykk. Showmester og direktor Max Lefko skreiv folgande om Greer i Programbladet - for øvrigt typisk for den tia: «En praktfull ung dame hvis eventyrlige stemme også er særdeles innbydende å se pa.. Tore Haugland flire: - Men me fekk snege oss te å se litt av herligheden ligavel. Det va jo spennande a finna ud av livets mysterier.

Ikkje nok med at The Swing Blue Junior Band fekk spela pa ærverdige Chat Noir: I 1961 fekk bandet seg bg ein tur te England. De va med på «Norway Week samen me blant andre Åshild Helgevold - ei aen barnastjerna fra Stavanger. Impresario Gunnar Eide va sentrale i planlegginga og gjønåføringa. I England sørgde popyndlingane fra Stavanger for nye oveskrifter i avisene. De fekk hilsa pa kong Olav. Og i England gjorde The Swing Blue Junior Band ein oppdagelse sa sko få store konsekvensar for bandets framtidige karriere. - I England såg og hørrte me någe heilt nytt: Band med tri gitarar og vokalist. Då me kom tebage te Stavanger igjen, va det bare å gå i gang å ova inn den nya oppstillinga. Eg la trekkspelet på hylla og investerte i elektriske gitar, seie Haugland.

Shadows — Swing Blues
Dermed seie bandet takk og farvel te livet så barnastjerner. I løbet av korte tid dukke shadowsbandet Swing Blues opp. - Tidligere va me møje «oss sjøl. - nå blei me møje Shadows. Tore Haugland gjekk inn i rollen som sologitarist og lokale udgave av Hank Marvin. I disse tidlige åra på sekstitalet skjedde det dessuden endringar i beset¬ninga: Bjørn Enersen og Terje Olsson slutta. Inn kom Roar Østbø og itte kvert vokalisten Odd Egil «Tony» Støldal. Swing Blues øvde på denne tiå kver einaste dag. Øvingslokalene va ein kjellar i Bergjelandsgadå og et lager på Lagardsveien. Og det hendte titt og ofta at poli¬tiet kom på besøk. - Det va vel ikkje te å unngå. For oss gjaldt det a få høge lyd. Roar Østbø va elektrikar, sa høyttalerane bygde me sjøl. Og me investerte alt me tjente på spele¬jobber i udstyr. Itte kvert hadde me ganske bra udstyr. Det e på denne tiå -i 1962 og 1963 - at Swing Blues opparbeida seg posisjonen som Stavangers desidert besta popband. Og hjemmabanen va «Hallen» i Hotell Atlantic. Tore Haugland huske at andre av byens musikarar kom på spelejobbane og øvingane for å se om der va någe å lera. - Eg huske at Knut Kønigsberg i Nurk Twins va innom og kikkte på oss. Han og de andre nurkane va litt yngre enn oss, men de va goe og hadde vold¬somme ambisjonar om å ble ennå bedre. Swing Blues va allerede godt i gang med å skriva egne sangar. Bandet va blant de ti i Rogaland og Norge for øvrigt så gjorde det. Det vanliga va å planka melodiane te udenlandske band og artistar. Swing Blues produserte någen melodiar i Shadows tradisjonen, men kjørte og plankeversjonar av de store Shadows hitene. Publikum på adle dansane forlangde kjende ting å dansa og klina te. Dette holdt de på med fram te årsskiftet 1963/1964. Men fra då av va det bare Beatles og Merseyside- sound så gjaldt. Samtidigt får bandet et nytt medlem: rytmegitaristen Ole Johannessen.

I studio med Rolv
 1964 e året Swing Blues spele inn sin fysste singel. Kontakten med pladeselskapet blei knytta via orkesterledaren Kjell Karlsen, så Swing Blues-guttane kjende fra før. «I'm In Love» bler spelt inn sommaren 1964 i Roger Arnhoff studio i Oslo. Produsent e Rolv Wesenlund. På det tidspunktet har han ennå ikkje fonne fram Fleksnes-frakken. — Ekko, seie produsent Wesenlund. — Jeg vil ha ekko på trommelyden. — Ikkje faen! seie guttane fra Stavanger.

Det bler så Swing Blues vil. Wesenlund gjer seg. «I'm In Love», bler spelte inn uden ekko. — Me brukte ein dag i studio. Og eg huske at me va litt øvejidde. På forhånd va me blitt fortalt at studioet va det flottaste i Norge. Og så såg det skikkeligt primitivt ud. Men udstyret va faktisk bra. Og me visste kordan me sko hørras ud. Me visste at me hadde rette lyd. Det va vel derfor me vågde å opponera mot pro¬dusent Wesenlund.

11. juli gjekk «I'm In Love» te 1. plassen på salgslistene i Stavanger. Swing Blues fekk 25 øre på deling for kver plada de solgte. Rige blei de ikkje på pladesalget. Det blei flerne singlar — «It’s True», «Just Thought You Were Mine» og «Madman». Sistnevnte e regna så den fysste singlen i stereo med et norsk band. Adle sangane skrevne av medlemmane i bandet. Det va ikkje vanligt. Men så va heller ikkje Swing Blues et vanligt band. De va opptatt av kvalitet. De va opptatt av at det sko lyda tøft og lyda bra. — Styrken vår va at me va samspelte, at me konne skriva sangar og at me va vokalmessigt sterke. På det sista området konne ingen andre i fylket ta oss. Kapellmester Haugland tar ligavel sjøl¬kritikk på ett område: — Me brukte for lide ressursar på komponering. For adle samen i bandet va i stand te det.

Speling og slassing
Swing Blues va det lokala svaret på Beatles. Og bandet fekk fanbrev fra unge frøkner så syntes guttane i bandet va kjempestilige. Någen putta te og med blonde og mørke hårlokkar i brevene, kanskje i håb om at swingbluesane sko tenna på vareprøven. Swing Blues va heltar på dansar og show fra Skjoldastraumen i nord te Elverhøi i sør. De va faste kver syndag i «Hallen» i Stavanger, og de spelte mesten fast på Randabergdansen på torsdagane. Og de spelte på Varhaug og Vigrestad, i Årdal og på Heiå. — Men det va møje slåssing på disse stedene, så me måtte ha med oss body¬guard. Någen gangar va me faktisk redde. Det konne ver jysla gale. Slåssingå blussa helst opp i pausane mydlå de tri—fira settå så det va vanligt å spela. — Det hendte flerne gangar at fortvila arrangørar kom inn i garderoben kor me satt og spiste pylser og drakk brus og sa: «Kan dokker vera så snille å begynna og spela igjen. De slåss så voldsomt.» Me gjorde naturligtvis det. Og då pleide slåsskjempane å roa seg. Hyling og skriging høtde med på konsertane. Damene skreig som galne, og någen av de reiv seg i håret og va på nippet te å besvima - akkorat så damene på Beatles-konsertane. Men darner va aenprioritet for Swing Blues - eller Tony & The Swing Blues så de nå kalte seg. - Me hadde aldrigt kjerestar med på spelejobbane. Me va opptatt av ein ting: a framføra musikken. Mønsteret va det obligatoriska: To kjappe, to seine og så «damenes». Så på an igjen med to kjappe. - Røyg me ein streng, så kjørte me «Donna». Den va såre enkel å spela. Udenom våre egne likte me å spela Hollies-sangen «I'm Alive», den va tøffe reint kormessig og me likte harmoniar.

Pengar te udstyr
Standardhonoraret for ein dansejobb lag på 500 – 600 kroner i perioden 1963-1966, men mod slutten av sekstitalet steig det til 1 000, 1 500 og opp mod 2 000 kroner. Swing Blues fekk antagelig bere betalt enn de fleste andre lokale band. - I ein periode hadde me dansejobbar bortimod kver einaste helg - og gjerna fira spelejobbar i ugå. Men alt me tjente gjekk te Ruuden i avbetaling på udstyr - og te innkjøp av nytt udstyr. Swing Blues spelte og udforbi fylket. De spelte for 10 000 begeistra publi¬kummare på Momarkedet, de spelte på Saga kino i Oslo og på Scala i Bergen. Og flerne gangar spelte de på same arrangement så Vanguards og Beatnicks. Mod slutten av sekstitalet dro de på turne te Danmark. Gunnar Eide organiserte. Turneen resulterte i udgivelse av samleplada samen med andre norske, svenske og danske band. Men det blei dessverre aldrigt nage gjønåbrudd for Swing Blues i Danmark.

Jazzy slutt
Sist på 60-talet består Tony & The Swing Blues av Odd Egil "Tony” Støldal (vokal), Eivin «Krollis» Dahl (trommer), Oddvar Nøkling (bass) og Tore Haugland (gitar). Lydbildet bler røffare. Haugland e den einaste gitaristen. Det e den dyre fenderen (avbetaling hos Ruuden) hans så styre retningen. Og langsomt, men sikkert glir Swing Blues som de igjen kalle seg mod slutten av 1960-talet, i retning av et merr jazza udtrykk. — Me følte trang te å spela någe merr avansert enn tri-greps pop. Og mange andre udenlandske band bevegde seg i tesvarande retning. Sånt sett va det ein naturlige udvikling, meine Haugland. Og legge te: — De skeive akkordane på vokalen gjorde ikkje akkorat suksess på steder så Planen på Bryne …. Sjøl begynde Haugland å studera på Musikkonservatoriet. Det va og med¬virkande te at bandet endra stil. Men storhedstiå va øve. Swing Blues og mange andre lokale band opplevde at dansane tørka inn. Spelejobbane blei færre og færre. Og da innkallingane te militæret begynte å detta ner i postkassane, sa va det i realiteten slutt. Swing Blues har spelt samen någen få gangar itte oppløsningen på begyn¬nelsen av 1970-talet. Også disse har spelt i Swing Blues: Terje Scheiene (tangentar), Bjørn Tjøstolfsen (trommer), Rasmus Sand (tangentar), Alf Carlsen (bass/sang) og Sverre Kvam (gitar/sang).

Diskografi:

  • I'm In Love / All I Have To Do Is Dream   1964

  • Just Thought You Were Mine / Ave Maria  1964

  • It's True / I'll Come Back To You  1964

  • Madman / Out of My Mind  (stereo) 1966